Samengestelde stem op basis van patronen uit publieke getuigenissen. Geen specifiek persoon.
Stem van een jurist
Een jurist gespecialiseerd in gelijkebehandelingsrecht, die toelicht waarom het verschil tussen sekse en gender-identiteit juridisch geen detail is maar de hele structuur van anti-discriminatierecht.
Wie spreekt
Ik werk al twintig jaar met de Awgb, het EVRM en het VN-Vrouwenverdrag. Toen het Transgenderwet-voorstel in 2021 zelfidentificatie introduceerde als hoofdroute voor wijziging van geslachtsregistratie, was de juridische kritiek vanuit gelijkebehandelingshoek snel weggevaagd door politieke morele druk. Toch is de vraag — wat is een vrouw in het recht — niet semantisch maar bepalend voor wie welke bescherming geniet.
Wat hij ziet
Het VN-Vrouwenverdrag (CEDAW) beschermt vrouwen tegen discriminatie op basis van sekse. Niet op basis van gender-identiteit. De UK Supreme Court bevestigde in For Women Scotland v The Scottish Ministers (april 2025) dat onder de Equality Act 2010 woman biologische sekse betekent. Diezelfde redenering is van toepassing op de Nederlandse Awgb. Wanneer wij sekse en gender-identiteit door elkaar gebruiken in wet- en regelgeving, verliezen vrouwen sekse-gebaseerde bescherming zonder dat het parlement daar expliciet over heeft gestemd.
Wat blijft staan
Rechten op basis van sekse en rechten op basis van gender-identiteit kunnen in beginsel naast elkaar bestaan. Maar dat vereist heldere definities, niet politieke conflatie. Een wet die zegt dat sekse iets is wat je verklaart, maakt sekse-gebaseerde bescherming onafdwingbaar. Dat is geen technicality. Dat is grondslag van rechtsstaat.
Wat ik nu zou willen
Een wetgever die durft te benoemen dat sekse een biologische categorie is en gender-identiteit een sociaal-juridische categorie. Twee aparte rechtsgronden, in samenhang met elkaar geregeld. En een juridische cultuur waarin een jurist die hier vragen over stelt geen tuchtklacht riskeert.
Bronnen / Vergelijkbare publieke stemmen
- For Women Scotland v The Scottish Ministers, UKSC, 16 april 2025.
- EHRC, Statement on the practical implications of the judgment, april 2025.
- CEDAW General Recommendation 28, art. 1 en 2.
- Sex Matters, juridische analyse, sex-matters.org.